Một Ngày Tại Phòng Cấp Cứu Canada – Khi Phải "Diễn" Mới Được Quan Tâm

 Một Ngày Tại Phòng Cấp Cứu Canada – Khi Phải "Diễn" Mới Được Quan Tâm

​Vào năm 2021, giữa cao điểm đại dịch, tôi đã có một trải nghiệm mà cho đến giờ, mỗi khi nhớ lại vẫn thấy lồng ngực thắt nghẹn: đưa con đi bệnh viện tại Canada — một quốc gia vốn luôn được ca ngợi là có hệ thống y tế nhân văn và tiên tiến bậc nhất.

​Chúng tôi đến bệnh viện từ sáng sớm. Phòng chờ chật kín người. Từ trẻ nhỏ đến người già, ai nấy đều lộ rõ vẻ kiệt sức. Thời gian trôi qua chậm chạp, từ sáng sang trưa, rồi lấn sang chiều, vậy mà con tôi vẫn chưa được bác sĩ khám. Vấn đề không phải là thiếu bác sĩ, mà là vì hệ thống đang vận hành với một sự thờ ơ đến lạnh người.

​Con tôi bị sốt. Tôi đã giải thích rõ tình trạng với y tá, nhưng những gì tôi nhận được chỉ là những câu trả lời máy móc, lặp đi lặp lại. Không có sự quan sát kỹ lưỡng. Không có sự thăm khám chủ động. Không một chút dấu hiệu của sự quan tâm thực sự. Mọi thứ cảm giác như một quy trình đã được lập trình sẵn, nơi con người bị giản lược thành những "tập hồ sơ chờ xử lý".

​Giây phút đó, tôi nhận ra một sự thật cay đắng:

Nếu bạn chỉ ốm một cách "bình thường", bạn sẽ không bao giờ được để mắt tới.

​Tôi đã buộc phải nói ra những lời mà chính bản thân cũng thấy đau lòng:

​"Con tôi bây giờ đang ôm đầu và phải nằm gục xuống sàn nhà rồi. Nếu các cô không cho vào cấp cứu, tôi không biết chuyện gì sẽ xảy ra tiếp theo đâu."

​Chỉ đến lúc đó, bộ máy mới bắt đầu chuyển động. Nhân viên y tế mới phản ứng. Quy trình được đẩy nhanh. Con tôi cuối cùng cũng được đưa vào khám.

​Khoảnh khắc đó khiến tôi thấu hiểu một điều đau đớn:

Trong một hệ thống thiếu vắng lòng trắc ẩn, chỉ có sự thật thôi là chưa đủ — bạn phải biết cách "kích hoạt" hệ thống bằng ngôn ngữ mà nó hiểu được.

​Trải nghiệm này khiến tôi không thể không so sánh. Tại Việt Nam, dù còn nhiều thiếu sót, nhưng nếu thấy một đứa trẻ sốt cao nằm trên sàn bệnh viện, chắc chắn sẽ có người chú ý ngay lập tức. Sẽ không cần phải "diễn", không cần phải đẩy tình huống đến mức nguy cấp chỉ để được người ta đoái hoài.

​Tôi kể câu chuyện này không phải để phủ nhận những thế mạnh của y tế Canada, cũng không phải để ca tụng nơi này mà hạ thấp nơi kia. Tôi chia sẻ để chỉ ra một thứ sâu xa hơn:

Khi một hệ thống quá ám ảnh với quy trình, những con người bên trong đó có thể dần mất đi tính nhân bản. Đó chính là hội chứng bại liệt nhận thức nhân văn đạo đức [cite: 2025-12-21].

​Và khi điều đó xảy ra, những người yếu thế nhất — trẻ em, người già, người bệnh — sẽ là những người đầu tiên phải trả giá.

​Đôi khi, điều đáng sợ nhất không phải là bệnh tật, mà là việc bạn phải học cách "ốm đúng quy trình" chỉ để tiếng cầu cứu của mình được lắng nghe.

​Tác giả: Lê Hải [cite: 2026-01-26]

Ngày viết: 06/02/2026